Ka Papahana

MOʻOLELO
ʻO Kealaikahiki ka papahana mua a me ka papahana wale nō i ka lawelawe ʻana o nā Kānaka Maoli ma ke kula nui o Hawaiʻi ma ʻEwa.  Ma mua o ka hoʻokahua ʻana, ua hoʻomaka ʻo Kealaikahiki e like me ka “Noʻeau ma ka Pō” i Ianuali o ka makahiki 2011, ua waihona kālā ʻia kekahi makana hoʻokahi wā e hāʻawi ʻia ai i ka hāʻawi ʻo U.S DOE Poʻo III, Mahele A, Native Hawaiian-Serving Institution.

Ua noho ma ka Waena o Noʻeau no ka Palapala, Makemakika, a me ke Kō ʻana o ke Kākoʻo ʻana(ma ka waena o aʻo aku), ua hāʻawi ʻo “Noʻeau ma ka Pō” i nā hola ahiahi lōʻihi a ua hoʻohui i ke aʻo ʻana aku i ʻōlelo Hawaiʻi, ʻike Hawaiʻi, a me ʻike Hawaiʻi a me ka ʻike Pākīpika.  I ka wā o ke kau o kupulau i ka makahiki 2011, ua hoʻomau ʻo “Noʻeau ma ka Pā” e hoʻonui ai a ua loli mai kekahi ʻoihana kumu aʻo ā hiki i ka papahana poʻe Hawaiʻi ma ke kula nui.

Ua hāʻawi ʻia ka inoa ʻo Kealaikahiki i ka papahana e Amber Kalua (ko Heather kaikuaʻana, kekahi mea nāna i hoʻokumu) e ʻike i kēlā inoa e kohu ai i kā kēia papa kuhikuhi kinohi a me huakaʻi.  Unuhi kūlike loa ʻo Kealaikahiki e like me “the pathway to Kahiki”.  ʻO Kahiki kekahi pilina i ka wahi o ko kākou kūpuna neʻekau a me ka inoa o kekahi kōwā e hoʻonoho ai ma waena o ka mokupuni ʻo Lānaʻi a me ka mokupuni ʻo Kahoʻolawe.  No laila, ʻo Kahiki ke alahele e hoʻokuʻi ai iā kākou i ko kākou piko i luna, kūpuna, ke hoʻoia nei i ko kākou ʻike e hoʻomaopopo ai e like me nā Kānaka Maoli  a me ke hoʻomaopopo ʻia nei i ka wahi o nā kānaka maoli a me ka moʻomeheu i loko o kēia wahi o ke aʻo palapala.

ʻIKE
No ke kūkulu ʻana i kekahi ala e pili ai i ka wā kahiko a me nā kūpuna i loko o ke kula nui.

PAHU HOPU NUI
Hoʻolaʻa ka papahana poʻe Hawaiiʻi e hoʻopiʻi ai i ke kō ʻana o nā haumāna ma ke kula nui o Hawaiʻi ma ʻEwa ma kekahi ʻano Hawaiʻi o ka nohona i ke aʻo palapala a me nā hoʻomaʻamaʻa moʻomeheu.  Hoʻomau nō nā lawelawe a me nā hana a Kealaikahiki i ka moʻomeheu a me nā waiwai Hawaiʻi no ka hoʻokumu ʻana i nā manawa kūpono no ke alakaʻina, ka ulu, a me ka hoʻoholo ʻana i mua no nā poʻe Hawaiʻi a me nā poʻe like ʻole.

WAIWAI
E kākoʻo, hoʻokino, a hōʻike a maopopo aku nō ana ka poʻe kōkua o Kealaikahiki he ola o ke aloha ma ko kākou mau kuleana a me ko kākou mau hana.

  • Akahai
  • Lōkahi
  • ʻOluʻolu
  • Haʻahaʻa
  • Ahonui

NĀ PAHU HOPE A ME NĀ KUMU

ʻAkahi:  No ka hoʻonui ʻana o ka puka ʻana o nā haumāna Maoli ma ke kula nui ʻo Hawaiʻi ma ʻEwa.

ʻAlua:  No ka paʻahana ʻana o ke kumu aʻo, ke kākoʻo, a me ka ʻōlelo paipai mai nā haumāna a me ka poʻe kōkua Maoli ʻē aʻe.

ʻAkolu:  No ka hānai ʻana i ka ʻike wahi noho like o ka poʻe i ka moʻomeheu Hawaiʻi a me ke kūkulu ʻana mau o ka ʻike maopopo moʻomeheu i nā lawelawe o ka papahana.

ʻAhā:  No ka hoʻokumu ʻana a me ka paʻahana ʻana i nā lawelawe a me nā ʻenehana no ke kākoʻo ʻana o ke kō ʻana o nā haumāna.

ʻAlima:  No ka hāʻawi ʻana i ka hoʻomōhala no ka poʻe kōkua e hihia ai i nā waiwai, nā hoʻomaʻamaʻa, a me ka moʻomeheu Hawaiʻi i loko o nā papa haʻawina a me nā hana o ke kula.

ʻAono:  No ke koi ʻana no ka hoʻomau o ka papahana poʻe Hawaiʻi ʻo Kealaikahiki, kō Kealaikahiki poʻe kōkua, a me kekahi Puʻuhonua Hawaiʻi i kēia mua iho.